Το Κίνημα των 10: Αλλαγή συνείδησης
του Περικλή Κοροβέση
- Το πρώτο πράγμα που πρέπει να αλλάξει στην Ελλάδα σήμερα είναι η κοινωνική και πολιτική συνείδηση. Αν μπορούμε να δώσουμε μερικά εμπειρικά στοιχεία-ελλείψει μελετών- θα εντοπίζονταν έτσι ορισμένα χαρακτηριστικά του νεοέλληνα. Αυτά θα μπορούσαν να είναι: εγωισμός, ατομικό συμφέρον, καταναλωτισμός, ημιμάθεια, αδιαφορία για τα κοινά κι αρχηγισμός, όπου τον παίρνει, κι υποταγή, όπου δεν τον παίρνει. Κι αυτή η νοοτροπία που είναι δεξιάς κοπής, αποτελεί προνόμιο όχι μόνο της συντηρητικής παράταξης, αλλά όλων των κομμάτων, συμπεριλαμβανόμενων και των αριστερών σχηματισμών.
Πρέπει λοιπόν να αποκτήσουμε κάποτε συλλογική συνείδηση, να κατανοήσουμε πως είμαστε μέλη μιας κοινωνίας που τα προβλήματα της( π.χ. μόλυνση, ανεργία, αρρώστιες κλπ. ) είναι για όλους. Το συλλογικό συμφέρον δεν είναι αντίθετο με το προσωπικό συμφέρον, αλλά το ένα προϋπόθεση του άλλου. Η προσωπική ελευθερία, η έκφραση κάθε άποψης, ακόμα κι αυτής που εναντιώνεται στη συλλογικότητα, είναι προϋποθέσεις για να χτιστεί μια συλλογικότητα.
Κι ας μην έχουμε αυταπάτες. Αυτό είναι το ίδιο δύσκολο με το να ζητάμε να αφοπλιστεί ο στρατός των ΗΠΑ κι όλες οι στρατιωτικές δαπάνες να διατεθούν για την εξαφάνιση της φτώχειας από τον πλανήτη.
Πρέπει λοιπόν να αποκτήσουμε κάποτε συλλογική συνείδηση, να κατανοήσουμε πως είμαστε μέλη μιας κοινωνίας που τα προβλήματα της( π.χ. μόλυνση, ανεργία, αρρώστιες κλπ. ) είναι για όλους. Το συλλογικό συμφέρον δεν είναι αντίθετο με το προσωπικό συμφέρον, αλλά το ένα προϋπόθεση του άλλου. Η προσωπική ελευθερία, η έκφραση κάθε άποψης, ακόμα κι αυτής που εναντιώνεται στη συλλογικότητα, είναι προϋποθέσεις για να χτιστεί μια συλλογικότητα.
Κι ας μην έχουμε αυταπάτες. Αυτό είναι το ίδιο δύσκολο με το να ζητάμε να αφοπλιστεί ο στρατός των ΗΠΑ κι όλες οι στρατιωτικές δαπάνες να διατεθούν για την εξαφάνιση της φτώχειας από τον πλανήτη.
- Το υπάρχον οικονομικό σύστημα, που στηρίζεται στις ακραίες κι επικίνδυνες απόψεις του Φρίντμαν, της Σχολής του Σικάγου, και που αποτελεί τη βάση του φιλελευθερισμού, που σημαίνει όλη η εξουσία στο πιο αρπαχτικό και μαφιόζικο κεφάλαιο, χωρίς κανένα πολιτικό έλεγχο, εργαζόμενους χωρίς δικαιώματα, με μαζική ανεργία και φτώχeια, πρέπει να ανατραπεί, εδώ και τώρα.
Για να αντικατασταθεί με ένα ενισχυμένο κεϊνσιανικό σύστημα που θα κινηθεί ακριβώς στην αντίθετη κατεύθυνση. Όλες οι πλουτοπαραγωγικές πηγές της χώρας να κοινωνικοποιηθούν και τα κέρδη τους να επενδυθούν ξανά στην κοινωνία για τη δημιουργία μεγάλων έργων υποδομής (δρόμοι, σιδηρόδρομοι, νοσοκομεία, σχολεία, κέντρα πολιτισμού κλπ). Τα μεγάλα έργα θα δημιουργήσουν εκατοντάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας κι αυτό θα είναι φιλί ζωής στις μικροεπιχειρήσεις και θα κινήσει την αγορά.Οι τράπεζες που κάποτε ήταν εθνικές πρέπει να επαναεθνικοποιηθούν. Να ενισχυθεί η τάση για τη δημιουργία νέων τραπεζών από κοινωνικούς φορείς, ιδίως από τα διάφορα ασφαλιστικά ταμεία, ή από άλλους επαγγελματικούς φορείς, όπου τα κέρδη τους να πηγαίνουν στην ενίσχυση του κλάδου τους. Έτσι θα έχουμε ένα τριπλό ανταγωνισμό : εθνικές, ιδιωτικές, κοινωνικές τράπεζες που θα υποχρεωθούν να ρίξουν τα επιτόκια.
Για να αντικατασταθεί με ένα ενισχυμένο κεϊνσιανικό σύστημα που θα κινηθεί ακριβώς στην αντίθετη κατεύθυνση. Όλες οι πλουτοπαραγωγικές πηγές της χώρας να κοινωνικοποιηθούν και τα κέρδη τους να επενδυθούν ξανά στην κοινωνία για τη δημιουργία μεγάλων έργων υποδομής (δρόμοι, σιδηρόδρομοι, νοσοκομεία, σχολεία, κέντρα πολιτισμού κλπ). Τα μεγάλα έργα θα δημιουργήσουν εκατοντάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας κι αυτό θα είναι φιλί ζωής στις μικροεπιχειρήσεις και θα κινήσει την αγορά.Οι τράπεζες που κάποτε ήταν εθνικές πρέπει να επαναεθνικοποιηθούν. Να ενισχυθεί η τάση για τη δημιουργία νέων τραπεζών από κοινωνικούς φορείς, ιδίως από τα διάφορα ασφαλιστικά ταμεία, ή από άλλους επαγγελματικούς φορείς, όπου τα κέρδη τους να πηγαίνουν στην ενίσχυση του κλάδου τους. Έτσι θα έχουμε ένα τριπλό ανταγωνισμό : εθνικές, ιδιωτικές, κοινωνικές τράπεζες που θα υποχρεωθούν να ρίξουν τα επιτόκια.
- Ανατροπή του αναπτυξιακού μοντέλου. Η Ελλάδα σήμερα δεν παράγει σχεδόν τίποτα. Ακόμα και τα αγροτικά προϊόντα εισάγονται. Τρώμε πατάτες Αιγύπτου και στύβουμε λεμόνια Αργεντινής. Αγοράζουμε πινέζες Κίνας και κλειδαριές Ιταλίας. Η Ελλάδα έχασε για πάντα την βιομηχανική επανάσταση, όπως έχασε και τη τεχνολογική επανάσταση. Κατά βάση παρέμεινε μια αγροτική χώρα που ρημάζει. Τεράστιες εκτάσεις μένουν ακαλλιέργητες, κι όπου υπάρχει γη που μπορεί να οικοπεδοποιηθεί και να εκμεταλλευτεί τουριστικά, αυτό γίνεται με το παραπάνω.
Κι όμως εδώ βρίσκεται ο κρυμμένος θησαυρός της Ελλάδας. Θα μπορούσε να γίνει ίσως η μεγαλύτερη χώρα παραγωγής οικολογικών προϊόντων της Ευρώπης, μιας κι όλες οι συνθήκες μας ευνοούν, κι η μεγαλύτερη αγορά τέτοιων προϊόντων είναι δίπλα μας. Κι αυτή είναι η Ευρώπη. Αλλά τη πρωτιά(αν δεν κάνω λάθος) την έχουν η Αυστρία και η Φιλανδία. Μια τέτοια επένδυση θα δημιουργούσε άλλες εκατοντάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας και θα απορροφούσε εργασιακά κι ένα μεγάλο αριθμό μεταναστών, μια που αυτή ήταν η δουλειά τους.
Κι όμως εδώ βρίσκεται ο κρυμμένος θησαυρός της Ελλάδας. Θα μπορούσε να γίνει ίσως η μεγαλύτερη χώρα παραγωγής οικολογικών προϊόντων της Ευρώπης, μιας κι όλες οι συνθήκες μας ευνοούν, κι η μεγαλύτερη αγορά τέτοιων προϊόντων είναι δίπλα μας. Κι αυτή είναι η Ευρώπη. Αλλά τη πρωτιά(αν δεν κάνω λάθος) την έχουν η Αυστρία και η Φιλανδία. Μια τέτοια επένδυση θα δημιουργούσε άλλες εκατοντάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας και θα απορροφούσε εργασιακά κι ένα μεγάλο αριθμό μεταναστών, μια που αυτή ήταν η δουλειά τους.
- Επένδυση στον πολιτισμό. Ένα πεντάστερο ξενοδοχείο που χτίζεται στη Ρόδο, δεν διαφέρει διόλου απ΄ αυτό που κτίζεται στη Τουρκία ή στην Αλβανία. Ο τουρίστας θα κοιτάξει να βρει το φθηνότερο. Δεν θα είναι το ίδιο όμως με αυτό που χτίζεται πλησίον των Δελφών, των Μυκηνών, ή στη Δωδώνη. Η αρχαία Ελλάδα πουλάει ακόμα κι έχει σταθερούς φίλους. Με τις κατάλληλες υποδομές και μοναδικά πολιτιστικά συμβάντα, θα αποκτούσε μόνιμο και σταθερό κοινό.
Το ίδιο ισχύει και με τον θρησκευτικό-χριστιανικό τουρισμό. Με τα πάμπολλα μοναστήρια που βρίσκονται σε περιοχές εξαιρετικού κάλλους και που σήμερα είναι εγκαταλελειμμένα και σαπίζουν. Κι από δω θα μπορούσαν να δημιουργηθούν δεκάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας.
Το ίδιο ισχύει και με τον θρησκευτικό-χριστιανικό τουρισμό. Με τα πάμπολλα μοναστήρια που βρίσκονται σε περιοχές εξαιρετικού κάλλους και που σήμερα είναι εγκαταλελειμμένα και σαπίζουν. Κι από δω θα μπορούσαν να δημιουργηθούν δεκάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας.
- Τα δημόσια αγαθά δεν είναι εμπόρευμα . Υγεία και Παιδεία είναι συνεκτικοί ιστοί της κοινωνίας και διαμορφώνουν την αίσθηση της κοινότητας. Γι αυτό πρέπει να είναι δωρεάν κι αυτό είναι ένα είδος κοινωνικού μισθού. Εντούτοις, πάνω σ αυτά τα δύο ύψιστα κοινωνικά αγαθά μπορούν να γίνουν κι εξαιρετικές επενδύσεις. Μια υψηλή ιατρική και μια ανώτατη παιδεία, αντίστοιχης με αυτήν των καλυτέρων πανεπιστημίων του κόσμου, θα μπορούσαν να προσελκύσουν δεκάδες χιλιάδες φοιτητές από τις γύρω χώρες. Κι οι γείτονες, με προβλήματα υγείας, αντί να πηγαίνουν για τα δύσκολα στην Ευρώπη θα μπορούσαν να έρχονται εδώ και να αφήνουν τα ωραία τους χρήματα στην Αθήνα κι όχι στο Λονδίνο. Το ίδιο βέβαια ισχύει και για τους φοιτητές.
- Τι γίνεται με το περίφημο χρέος που κανείς δε ξέρει πως δημιουργήθηκε και κανείς δε ξέρει πότε θα αποπληρωθεί; Η λογική απάντηση είναι πάγωμα. Να δούμε πρώτα πως έγινε, να μάθουμε ποιοι το δημιούργησαν και ποιοι ευθύνονται, ποιο μέρος του δανείου είναι πραγματικό και ποιο πλασματικό και το κουβεντιάζουμε. Ως τότε όμως, να αναιρεθούν όλες οι περικοπές των μισθών και των συντάξεων που έγιναν από τη κυβέρνηση Παπανδρέου και να επιστραφούν αναδρομικά όλα τα χρήματα με τους τόκους τους. Το μέτρο αυτό έχει κριθεί από συνταγματολόγους αντισυνταγματικό. Να προστατευθεί το δικαίωμα εργασίας όπως ήταν πριν την επέλαση του νεοφιλελευθερισμού και να παγώσουν όλες οι απολύσεις.
Αυτό δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση πως δεν χρειάζονται αλλαγές στην κρατική μηχανή. Αλλά αυτό πρέπει να συμβεί με αντικειμενικά κριτήρια κι όχι με εισπρακτικές λογικές.
- Τι γίνεται με το περίφημο χρέος που κανείς δε ξέρει πως δημιουργήθηκε και κανείς δε ξέρει πότε θα αποπληρωθεί; Η λογική απάντηση είναι πάγωμα. Να δούμε πρώτα πως έγινε, να μάθουμε ποιοι το δημιούργησαν και ποιοι ευθύνονται, ποιο μέρος του δανείου είναι πραγματικό και ποιο πλασματικό και το κουβεντιάζουμε. Ως τότε όμως, να αναιρεθούν όλες οι περικοπές των μισθών και των συντάξεων που έγιναν από τη κυβέρνηση Παπανδρέου και να επιστραφούν αναδρομικά όλα τα χρήματα με τους τόκους τους. Το μέτρο αυτό έχει κριθεί από συνταγματολόγους αντισυνταγματικό. Να προστατευθεί το δικαίωμα εργασίας όπως ήταν πριν την επέλαση του νεοφιλελευθερισμού και να παγώσουν όλες οι απολύσεις.
Αυτό δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση πως δεν χρειάζονται αλλαγές στην κρατική μηχανή. Αλλά αυτό πρέπει να συμβεί με αντικειμενικά κριτήρια κι όχι με εισπρακτικές λογικές.
- Αναθεώρηση όλης της εξωτερικής πολιτικής. Η Ελλάδα πρέπει να πολιτεύεται σαν ανεξάρτητο κράτος και να δημιουργεί σχέσεις κι εμπορικές συμφωνίες, να συνάπτει δάνεια και να εξάγει προϊόντα σύμφωνα με τα δικά της συμφέροντα. Είναι όμως η Ελλάδα μια ανεξάρτητη χώρα ή η αιώνια εξάρτησή της έχει πάρει το όνομα της Ε.Ε.; Κι αν στιγμιαία πάμε σε βάθος χρόνου, μετά τη στρατιωτική συντριβή της επανάστασης του 21 κι αν κοιτάξουμε την επέμβαση των μεγάλων δυνάμεων στο Ναβαρίνο που κατέστρεψε το στόλο του Ιμπραήμ Πασά, μήπως πρέπει να αναρωτηθούμε: ήταν για να μας ελευθερώσουν ή για να μας εντάξουν στην επικράτεια τους; Σήμερα, πλέον, η ένταξή μας στην Ε.Ε. βοηθάει στην οικονομική μας ανάπτυξη τελικά; Το ευρώ μας συμφέρει; Όλα αυτά πρέπει πλέον να ξανακουβεντιασθούν.
- Τι γίνεται με τους μετανάστες; Eίναι ένα δύσκολο πρόβλημα που πρέπει να το δούμε χωρίς ωραιοποιήσεις και ρομαντισμούς. Υπάρχουν οι νόμιμοι μετανάστες που για αυτούς κανείς δε βάζει θέμα. Ούτε καν το ΛΑΟΣ. Κι υπάρχουν κι αυτοί που έφυγαν από ρημαγμένες χώρες, είτε από πόλεμο, είτε από φτώχεια. Οι περισσότεροι απ αυτούς επιθυμούν να πάνε στην Ευρώπη όπου έχουν συγγενείς. Αλλά εμείς τους εμποδίζουμε να φύγουν και τα δυτικά μας σύνορα είναι αδιαπέραστα. Μας εμποδίζει η Συνθήκη του Δουβλίνου 2 (που αφορά τους πολιτικούς πρόσφυγες αλλά μέσω αυτής εμποδίζονται όλοι να φύγουν).Ας ανοίξουμε λοιπόν τα σύνορα για να παν εκεί που επιθυμούν. Και το πρόβλημα να μεταφερθεί σ αυτούς που ρήμαξαν τις χώρες τους. Δηλαδή στην Ευρώπη. Παράλληλα να δημιουργηθούν ανθρώπινα καταλύματα για αξιοπρεπή διαβίωση για αυτούς που δεν μπορούν να φύγουν. Για να πάψουν οι πλατείες να είναι στρατόπεδα συγκέντρωσης. Παράλληλα χρειάζεται μια τεράστια καμπάνια που να εξηγεί στους Έλληνες γιατί αυτοί οι άνθρωποι αναγκάστηκαν να έρθουν εδώ. Δυστυχώς, δεν το γνωρίζουν. Κι ο ρατσισμός σε μεγάλο βαθμό είναι προϊόν άγνοιας.
- Οι περιφέρειες να γίνουν κρατίδια με δικό τους κοινοβούλιο και με ουσιαστικές αρμοδιότητες για τις περιφέρειες τους. Οι Δήμοι να είναι αυτόνομοι από την Κεντρική Διοίκηση. Για κάθε μείζον θέμα, όπως π.χ. ευρωπαϊκό σύνταγμα, χρέος, ιδιωτικοποιήσεις κλπ ,δηλαδή για όλα εκείνα τα θέματα που αλλάζουν τη φυσιογνωμία της χώρας να γίνονται δημοψηφίσματα. Το ίδιο ισχύει αναλογικά για τους Δήμους και τις περιφέρειες. Το σύστημα εκλογών πρέπει να γίνει αναλογικό και να καταργηθεί το πλαφόν του 3%.
- Τι γίνεται με τους μετανάστες; Eίναι ένα δύσκολο πρόβλημα που πρέπει να το δούμε χωρίς ωραιοποιήσεις και ρομαντισμούς. Υπάρχουν οι νόμιμοι μετανάστες που για αυτούς κανείς δε βάζει θέμα. Ούτε καν το ΛΑΟΣ. Κι υπάρχουν κι αυτοί που έφυγαν από ρημαγμένες χώρες, είτε από πόλεμο, είτε από φτώχεια. Οι περισσότεροι απ αυτούς επιθυμούν να πάνε στην Ευρώπη όπου έχουν συγγενείς. Αλλά εμείς τους εμποδίζουμε να φύγουν και τα δυτικά μας σύνορα είναι αδιαπέραστα. Μας εμποδίζει η Συνθήκη του Δουβλίνου 2 (που αφορά τους πολιτικούς πρόσφυγες αλλά μέσω αυτής εμποδίζονται όλοι να φύγουν).Ας ανοίξουμε λοιπόν τα σύνορα για να παν εκεί που επιθυμούν. Και το πρόβλημα να μεταφερθεί σ αυτούς που ρήμαξαν τις χώρες τους. Δηλαδή στην Ευρώπη. Παράλληλα να δημιουργηθούν ανθρώπινα καταλύματα για αξιοπρεπή διαβίωση για αυτούς που δεν μπορούν να φύγουν. Για να πάψουν οι πλατείες να είναι στρατόπεδα συγκέντρωσης. Παράλληλα χρειάζεται μια τεράστια καμπάνια που να εξηγεί στους Έλληνες γιατί αυτοί οι άνθρωποι αναγκάστηκαν να έρθουν εδώ. Δυστυχώς, δεν το γνωρίζουν. Κι ο ρατσισμός σε μεγάλο βαθμό είναι προϊόν άγνοιας.
- Οι περιφέρειες να γίνουν κρατίδια με δικό τους κοινοβούλιο και με ουσιαστικές αρμοδιότητες για τις περιφέρειες τους. Οι Δήμοι να είναι αυτόνομοι από την Κεντρική Διοίκηση. Για κάθε μείζον θέμα, όπως π.χ. ευρωπαϊκό σύνταγμα, χρέος, ιδιωτικοποιήσεις κλπ ,δηλαδή για όλα εκείνα τα θέματα που αλλάζουν τη φυσιογνωμία της χώρας να γίνονται δημοψηφίσματα. Το ίδιο ισχύει αναλογικά για τους Δήμους και τις περιφέρειες. Το σύστημα εκλογών πρέπει να γίνει αναλογικό και να καταργηθεί το πλαφόν του 3%.
Υ.Γ. Αυτές είναι αυθόρμητες σκέψεις, όχι αναγκαστικά ιεραρχημένες, και δεν αποτελούν επεξεργασμένες θέσεις που εντάσσονται σε οποιοδήποτε πρόγραμμα. Κι έτσι ίσως να είναι και περιττό να πούμε πως αυτές οι απόψεις εκφράζουν μόνο εμένα. Τώρα, αν βρεθεί και κάποιος άλλος που να χει αντίστοιχες απόψεις, τότε σημαίνει πως αρχίζουμε να γινόμαστε μαζικοί…
*Χάρη στο βιβλίο του τότε 28χρονου Περικλή Κοροβέση Ανθρωποφύλακες ολόκληρη η Ευρώπη και η Αμερική έμαθαν για τα βασανιστήρια που γίνονταν στην Ελλάδα κατά τη δικτατορία. Ο Κοροβέσης με σπουδές θεάτρου με τον Ροντήρη και Σημειολογίας με τον Ρολάν Μπαρτ μοίρασε τη ζωή του μεταξύ πολιτικής, και συγγραφής. Αρθρογράφος επί χρόνια σε αθηναϊκές εφημερίδες και περιοδικά έχει εκδώσει περισσότερα από δέκα βιβλία, μαρτυρίες, πεζά, παιδικά, θεατρικά.
Τη διετία 2007-2009 εκπροσώπησε τον ΣΥΡΙΖΑ στο ελληνικό Κοινοβούλιο.
www.protagon.gr
Σχόλια